Press "Enter" to skip to content

Манжийн үеийн лүү а.р.х.и.ч.и.н Рийтаа тэрбээр арван настайгаасаа л а.р.х.и у.у.ж эхэлсэн бөгөөд…

Үхэр тэрэгтэйгээ н.у.м с.у.м.а.н.д х.а.р.в.у.у.л.ж ү.х.с.э.н Манжийн үеийн лүү а.р.х.и.ч.и.н Рийта Монголчууд а.р.х.и хэмээх х.а.т.у.у у.н.д.а.а.г хэрхэн х.э.р.э.г.л.э.ж байсныг эрдэмтэн Д.Кшибеков 1984 онд Алма-Ата хотод хэвлүүлсэн “Нүүдлийн нийгэм” хэмээх номондоо цухас өгүүлжээ. Тэрхүү номонд “Найманы Даян хааны хүү Хүчүлүг Монголоос з.у.г.т.а.н Ляо улсад хүрч тэдний ванг м.э.х.э.л.ж т.ө.р.и.й.н э.р.х.э.н.д гараад байхад Зэв,

Сүбээдэй хоёрын удирдсан их ц.э.р.э.г э.з.э.л.с.э.н байна. Я.л.с.а.н монголчууд тэгээд маш том н.а.й.р хийхэд Лянгаа хэмээх ц.э.р.э.г суудал дээрээ 40 х.у.л а.р.х.и ууж, өрөөл хонины м.а.х и.д.ж.э.э” гэж өгүүлжээ. Энэхүү с.о.г.т.у.у Лянгаа хэмээх ц.э.р.э.г арван х.ү.н.и.й у.у.х а.р.х.и, хоолыг нэг м.ө.р и.д.э.ж, у.у.х.ы.г дарга нар нь хараад ихэд бахархдаг байж.

Түүхэнд хоёр метр өндөртэй гэж тэмдэглэгдсэн энэ ц.э.р.э.г ж.а.н.ж.н.у.у.д.ы.н.х.а.а б.и.е х.а.м.г.а.а.л.а.г.ч болон явж и.д.э.ж у.у.х.а.а.р.а.а гайхуулдаг байсан байна. Ц.э.р.э.г Лянгааг т.у.л.а.а.н болохоос долоо хоногийн өмнөөс эхлэн хоол ундаар нь с.о.й.н.о. Ө.л.с.с.ө.н тэрбээр цайз болон д.а.й.с.а.н руу хамгийн түрүүнд д.а.й.р.ч ороод юуны өмнө г.а.л т.о.г.о.о.г нь э.з.э.л.ж,

дараа нь торхтой д.а.р.с, лүүтэй а.р.х.и.й.г нь г.у.д.а.р.д.а.г з.а.н.ш.и.л.т.а.й байжээ. Тэрбээр учиргүй б.я.р.т.а.й байсан бөгөөд с.о.г.т.у.у.д.а.а м.о.р.ь.т.о.й ц.э.р.г.и.й.г давхраар нь н.э.в.т ж.а.д.л.а.а.д а.л.ч.и.х.д.а.г байсан гэдэг. Нэг х.а.ч.и.р.х.а.л.т.а.й нь түүнийг бие з.а.с.а.х.а.д нь дарга ц.э.р.э.г.г.ү.й тойрон х.а.р.д.а.г байж.

Энэхүү г.а.й.х.а.м.ш.и.г.т.а.й с.о.г.т.у.у ц.э.р.г.и.й.н талаарх баримт с.э.л.т үүнээс өөр алга. Харин Манжийн үед амьдарч а.с.а.н Зүүн гарын т.о.л.г.о.й.л.о.г.ч Эрдэнэбаатар хунтайжийн харьяа занги “Г.ү.з.э.э” Рийтаа хэмээх ц.э.р.э.г эр лидер а.р.х.и.ч.и.н байснаараа Лянгаагийн дараа бичигдэхээр байгаа юм.

Тэрбээр айлын ганц хүү байсан бөгөөд таван настай байхдаа дал дөрвөн өндрийг орой нь ч.а.н.у.у.л.ж и.д.ч.и.х.э.э.д шөнө нь босоод шөлийг нь х.а.л.а.а.ж у.у.д.а.г и.д.э.м.х.и.й хүү байж. Рийтаа арван настайгаасаа л а.р.х.и, а.й.р.а.г у.у.ж эхэлжээ. Эцэг нь түүний өвлийн цагт у.у.х а.р.х.и.й.г бэлдэхийн тулд таван литрийн хэмжээ бүхий зуу гаруй лүүтэй а.р.х.и.й.г Манж нараас худалдаж авдаг байж.

Рийтаа өглөөны цайны оронд нэг ш.а.а.з.а.н а.р.х.и у.у.ч.и.х.а.а.д эргээд орондоо ордог байсан бөгөөд үүнээс үүдээд ойр дотны хүмүүс нь “Үд болтол унтаж, ү.х.р.и.й.н дуунаар сэрж, үер болтол ш.э.э.ж, хонин чинээ б.а.а.ж, хотны н.о.х.о.й ц.у.г.л.у.у.л.н.а” хэмээсэн х.э.л.ц үгийг гаргасан гэх. Тэрбээр их том г.ү.з.э.э.т.э.й учир нүүж суухдаа тэмээн тэргээр явдагаас гадна айл хэсч

а.р.х.и.д.а.ж, а.й.р.а.г.д.а.х.д.а.а тун дуртай байжээ. Нутгийн чинээлэг эрчүүд бие биедээ баярхаж “Манайх г.ү.з.э.э Рийтааг долоо хоног у.у.л.г.а.х а.р.х.и.т.а.й” гэж аархдаг байж. Рийтаагийн нэг онцлог нь лүүтэй а.р.х.и.й.г з.а.л.г.и.л.а.х.а.д поошгинд ус хийж буй мэт г.э.д.э.с нь хол хол

д.у.у.г.а.р.д.а.г байсан гэх бөгөөд энэ эр Галдан б.о.ш.и.г.т.ы.г хадам эцэг Очир хантайгаа э.в.д.р.э.л.ц.э.н байлдах үед а.й.л хэсэх гэж яваад үхэр тэрэгтэйгээ н.у.м с.у.м.а.н.д х.а.р.в.у.у.л.ж н.а.с б.а.р.с.а.н гэдэг.

More from ЗөвлөгөөMore posts in Зөвлөгөө »

Be First to Comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: Уг контент нь хамгаалагдсан бодно